Nhân dịp anh được đề cử Người lao động tiêu biểu năm 2026, Công đoàn VNPT có dịp trò chuyện, trao đổi cùng tìm hiểu công việc của người làm công nghệ ở hậu trường: giữ nhịp vận hành và đưa những nhu cầu thực tiễn thành các giải pháp hữu ích.

 PV: Anh có thể chia sẻ công việc quản trị hệ thống và phát triển ứng dụng của mình gồm những gì?

Anh Trần Ngọc Sơn: Công việc của tôi có hai mảng gắn bó chặt chẽ. Với quản trị hệ thống, trọng tâm là theo dõi vận hành, phát hiện bất thường, phối hợp xử lý sự cố và thực hiện các công việc quản trị trong phạm vi được giao. Với phát triển ứng dụng, tôi tiếp nhận yêu cầu người dùng, phân tích nghiệp vụ, thực hiện hoặc phối hợp với các đơn vị của Tập đoàn triển khai và hỗ trợ người dùng. Một bên giúp công việc diễn ra ổn định, một bên tìm cách để công việc thuận tiện, hiệu quả hơn. Hai mảng ấy cần đồng hành, chứ không thể tách rời.

Bên cạnh đó, trong giai đoạn 2025-2026, tôi được giao tham gia triển khai các dự án CNTT tại thị trường Lào. Đây là một trong những thị trường quốc tế ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong chiến lược mở rộng hoạt động kinh doanh toàn cầu của VNPT, hay còn gọi là chương trình"VNPT Go Global". Công việc này giúp tôi có cơ hội tiếp cận môi trường triển khai thực tế ở nước ngoài, mở rộng góc nhìn và tích lũy thêm nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực chuyển đổi số.

 PV: Vừa duy trì hệ thống ổn định, vừa phát triển những tính năng mới, đâu là thách thức lớn nhất đối với anh?

Anh Trần Ngọc Sơn:Thách thức lớn nhất, theo tôi, là làm sao để một giải pháp công nghệ dù tốt về mặt kỹ thuật vẫn thực sự được người dùng đón nhận và sử dụng hiệu quả trong thực tế. Một ứng dụng có thể được đánh giá cao về công nghệ, nhưng nếu chưa phù hợp với nhu cầu hoặc thói quen sử dụng thì rất khó tạo ra giá trị lâu dài. Cải tiến nhưng không làm xáo trộn công việc đang vận hành. Một thay đổi nhỏ về kỹ thuật cũng cần được xem xét trong mối liên hệ với dữ liệu, ứng dụng và người sử dụng.

Vì vậy, theo tôi, mỗi thay đổi phải có mục tiêu rõ, được kiểm thử và có phương án khôi phục khi cần. Làm công nghệ không chỉ là giải quyết được một yêu cầu, mà còn phải chịu trách nhiệm với những tác động của giải pháp đó.

 PV: Theo anh, AI và tự động hóa đang mở ra những cơ hội gì trong công việc, và đâu là nguyên tắc cần lưu ý khi ứng dụng

Anh Trần Ngọc Sơn: Tôi nhìn nhận đây là những công cụ hỗ trợ thúc đẩy nhanh tiến độ công việc, không phải mục tiêu tự thân. Những thao tác lặp lại, có quy tắc rõ ràng là hướng có thể xem xét tự động hóa. AI có thể hỗ trợ tìm hiểu giải pháp, gợi ý mã nguồn, các tình huống kiểm thử, biên soạn tài liệu… Tuy nhiên, dù công nghệ có hỗ trợ đến đâu, chất lượng cuối cùng của sản phẩm vẫn cần được con người kiểm tra, đánh giá và chịu trách nhiệm trước khi đưa vào sử dụng. Điều tôi luôn đặt lên trước là sự phù hợp và an toàn: tuân thủ quy định của đơn vị, không đưa dữ liệu nội bộ vào công cụ chưa được phép và không sử dụng một kết quả được tạo mà chưa có rà soát, kiểm tra.

PV: Để một ứng dụng đi vào thực tế, việc phối hợp với các bộ phận nghiệp vụ quan trọng ra sao, thưa anh?

Anh Trần Ngọc Sơn: Người làm nghiệp vụ hiểu công việc, còn người làm kỹ thuật phần mềm hiểu cách tổ chức giải pháp. Theo tôi, bước đầu tiên và cũng là quan trọng nhất để một ứng dụng được người dùng đón nhận là phải hiểu đúng và mô tả chính xác nhu cầu thực tế của họ. Khi yêu cầu được làm rõ ngay từ đầu, quá trình triển khai sẽ hiệu quả hơn và hạn chế được việc phải điều chỉnh nhiều lần sau này. Muốn phối hợp tốt, hai bên cần thống nhất ngay từ đầu: vấn đề cần giải quyết là gì, ai sử dụng và kết quả mong đợi ra sao.

Về phương pháp tiếp cận và phối hợp triển khai tôi cho rằng mô hình phù hợp nhất là nhanh nhất có sản phẩm thử để người dùng góp ý sớm, thay vì chờ hoàn thiện tất cả mới trao đổi. Đưa ứng dụng vào sử dụng cũng chưa phải kết thúc; bám sát người dùng hướng dẫn, tiếp nhận phản hồi và kịp thời điều chỉnh mới giúp giải pháp thực sự gắn với công việc.

 PV: Trong những nhiệm vụ đã thực hiện, đâu là sáng kiến hoặc giải pháp anh tâm đắc nhất? Vai trò của anh và hiệu quả cụ thể là gì?

Anh Trần Ngọc Sơn: Dấu ấn tôi muốn chia sẻ là Giải pháp giám sát cảnh báo Spam thoại quốc tế về Viettel. 

Trước khi triển khai giải pháp, VNPT gặp khó khăn khi Viettel phản ánh tình trạng xuất hiện nhiều cuộc gọi quốc tế từ các đầu số 1xxx có dấu hiệu spam về mạng Viettel. Các cuộc gọi này bị nghi ngờ là cuộc gọi đọc mã OTP tự động, ảnh hưởng đến sản lượng dịch vụ SMS A2P của Viettel. Vì vậy, Viettel đã khóa chiều gọi quốc tế về mạng của mình đối với toàn bộ dải đầu số liên quan. Điều này làm suy giảm lưu lượng thoại quốc tế chiều về của VNPT-I, ảnh hưởng đến doanh thu dịch vụ và phát sinh khiếu nại từ các đối tác quốc tế.

Tôi được giao vai trò chủ trì, phối hợp với các đơn vị nghiệp vụ và Phòng Kinh doanh Quốc tế xây dựng, triển khai giải pháp Giám sát cảnh báo Spam thoại quốc tế về Viettel.

Sau khi đưa vào vận hành, hệ thống đã giúp phát hiện và cảnh báo sớm các dấu hiệu spam, hỗ trợ khóa chặn chính xác và kịp thời các thuê bao vi phạm. Qua đó, VNPT-I duy trì được lưu lượng dịch vụ hợp lệ, đảm bảo doanh thu và thực hiện đúng các cam kết với đối tác. Điều tôi tâm đắc nhất là toàn bộ giải pháp được hoàn thành chỉ trong vòng hai ngày làm việc nhưng đã phát huy hiệu quả ngay sau khi triển khai.

PV: Được đề cử Người lao động tiêu biểu năm 2026, anh đón nhận điều đó với cảm xúc như thế nào?

Anh Trần Ngọc Sơn: Tôi rất trân trọng sự tin tưởng này. Với tôi, việc được đề cử là động lực để nhìn lại công việc và tự đặt ra yêu cầu cao hơn cho bản thân.

Tôi cũng nghĩ đến những người cùng phối hợp: đồng nghiệp kỹ thuật, các bộ phận nghiệp vụ và những người trực tiếp sử dụng, góp ý cho ứng dụng. Công việc của một cá nhân chỉ tạo ra kết quả khi được kết nối với nỗ lực của tập thể. Tôi mong tiếp tục đáp lại sự tin tưởng ấy bằng những việc làm cụ thể.

PV: Xin cảm ơn anh và chúc anh tiếp tục có nhiều đóng góp thiết thực tại VNPT-I!

Đằng sau một hệ thống vận hành ổn định hay một ứng dụng dễ sử dụng là yêu cầu về sự cẩn trọng, khả năng phối hợp và tinh thần không ngừng cải tiến. Đề cử Người lao động tiêu biểu năm 2026 là dịp để nhìn rõ hơn giá trị của những công việc thầm lặng ấy – nơi đóng góp của người lao động được thể hiện qua từng vấn đề được giải quyết và từng nhu cầu được đáp ứng tốt hơn.