Câu hỏi:

Chồng tôi đang làm việc cho một công ty kinh doanh thương mại ở Hà Nội. Công ty có quy định về KPI đối với người lao động. Tháng vừa rồi mặc dù đã cố gắng nhưng chồng tôi vẫn không hoàn thành đủ KPI và bị công ty trừ lương do không hoàn thành KPI. Tôi muốn hỏi, không đạt KPI, doanh nghiệp có được trừ lương người lao động?

Trả lời:

KPI là chữ cái viết tắt của cụm từ Key Performance Indicator. KPI được hiểu là chỉ số đánh giá hiệu quả công việc, là công cụ đo lường, đánh giá hiệu quả công việc. KPI thường được thể hiện qua số liệu, tỉ lệ, chỉ tiêu định lượng, nhằm phản ảnh hiệu quả hoạt động của các nhóm hoặc bộ phận của doanh nghiệp.

Các chỉ số KPI giúp doanh nghiệp theo dõi, đánh giá được việc thực hiện công việc của người lao động một cách minh bạch, rõ ràng, cụ thể, công bằng nhờ các số liệu cụ thể.

Tuy nhiên, ngoài việc đặt ra cơ chế thưởng khi hoàn thành các chỉ tiêu KPI, nhiều doanh nghiệp còn quy định cả cơ chế phạt đối với nhân viên của mình. Theo đó, tùy vào mức độ không hoàn thành nhiệm vụ mà người lao động sẽ bị trừ một số tiền nhất định.

Việc làm này là không đúng quy định của pháp luật bởi theo khoản 1, Điều 102, Bộ luật Lao động năm 2019, chỉ có duy nhất một trường hợp được trừ lương người lao động đó là: "Người sử dụng lao động chỉ được khấu trừ tiền lương của người lao động để bồi thường thiệt hại do làm hư hỏng dụng cụ, thiết bị, tài sản của người sử dụng lao động theo quy định tại Điều 129 của Bộ luật này".

Như vậy, nếu vì người lao động không hoàn thành nhiệm vụ mà trừ lương cứng của người đó là hành vi trái quy định pháp luật.

Trường hợp khấu trừ lương không đúng quy định, doanh nghiệp sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 12/2022/NĐ-CP. Theo khoản 2, Điều 17, Nghị định 12, tùy vào số lượng người lao động bị vi phạm mà người sử dụng lao động sẽ bị phạt theo các mức sau:

- Vi phạm từ 01 - 10 người lao động: Phạt 05 - 10 triệu đồng.

- Vi phạm từ 11 - 50 người lao động: Phạt 10 - 20 triệu đồng.

- Vi phạm từ 51 - 100 người lao động: Phạt 20 - 30 triệu đồng.

- Vi phạm từ 101 - 300 người lao động: Phạt 30 - 40 triệu đồng.

- Vi phạm từ 301 người lao động trở lên: Phạt 40 - 50 triệu đồng.

Những mức phạt trên là mức phạt dành cho người sử dụng lao động là cá nhân vi phạm. Trường hợp tổ chức vi phạm sẽ bị phạt gấp đôi. Cùng với đó, doanh nghiệp cũng có trách nhiệm phải trả lại đủ tiền lương cho người lao động.